Specyfika spraw reprywatyzacyjnych (sensu largo)

Od strony prawnej i organizacyjnej, z kilku względów sprawy reprywatyzacyjne należą do najbardziej złożonych merytorycznie i ogólnie najtrudniejszych. Postępowania reprywatyzacyjne charakteryzują się wieloaspektową specyfiką w porównaniu z większością typwych spraw prowadzonych na co dzień przez organy administracji, sądy i kancelarie prawne:

q sprawy te są zakorzenione w dość dawnej przeszłości (począwszy od lat 30-tych) w porównaniu do typowych spraw załatwianych dziś w urzędach i sądach; chodzi tu zarówno o przeszłość faktyczną (dokumenty archiwalne), jak i przeszłość prawną (dawne przepisy nacjonalizacyjne, dawne prawa cywilne i inne oraz dawne i obecne orzecznictwo do nich, ich interpretacja); wiążą się z tym trudności z poszukiwaniem archiwalnych dokumentów, konieczność zapoznania się z dawnymi aktami prawnymi, ich interpretacją i specyficznym orzecznictwem;

q zwykle silnie wiążą się z wieloma gałęziami prawa materialnego i procesowego (wymieniono w kolejności typowego stosowania tych dziedzin prawa w postępowaniach reprywatyzacyjnych):

· odnośny akt dawnego prawa nacjonalizacyjnego,

· prawo cywilne spadkowe (niekiedy także dawne),

· prawo administracyjne (dawne i aktualne) oraz prawo sądowo-administracyjne,

· prawo cywilne ogólne, rzeczowe i zobowiązań (dawne i aktualne),

· rodzinne i opiekuńcze (małoletni spadkobierca, kurator spadku lub reaktywowanego stowarzyszenia/ spółki),

· prawo gospodarki nieruchomościami (niekiedy także dawne),

· a także prawo podatkowe (podatek spadkowy, dochodowy, VAT, od nieruchomości lub rolny, od czynności cywilnoprawnych);

· niekiedy również prawo spółek lub stowarzyszeń, prawo konstytucyjne, prawo publiczne i prywatne międzynarodowe (roszczenia obywateli obcych państwa, Konwencja Praw Człowieka), a nawet prawo karne (przestępstwa urzędnicze),

q sprawy reprywatyzacyjne zwykle znajdują się na styku praw i interesów wielu różnych podmiotów:

· dawnych właścicieli, a właściwie zwykle już ich następców prawnych; często jest to kilku(nastu) (pra)wnuków, z których niektórzy (w tej liczbie) często są małoletni, zamieszkują obecnie zagranicą, a często po prostu w miejscowościach znacznie oddalonych od miejsca położenia przejętej nieruchomości (położenie to określa zwykle właściwość miejscową organów orzekających w sprawie zwrotu lub sprawach pokrewnych: sądów, wojewody, starosty, urzędu gminy i skarbowego); prawie zawsze spadkobiercy zamieszkują daleko od siebie wzajemnie;

· obecny posiadacz mienia (najemca, dzierżawca, nabywca w dobrej lub złej wierze),

· Skarb Państwa (reprezentowany przez wojewodę, odpowiedniego ministra lub AWRSP) lub gmina,

q w związku z powyższym sprawy te zwykle wymagają wyjazdów do urzędów i sądów w Warszawie (siedziba orzekających zwykle ostatecznie w sprawie naczelnych organów administarcji i sądownictwa) i/ lub w innych częściach kraju niż ta, w której mieszka obecnie spadkobierca lub ma siedzibę adwokat;

Wszelkie prawa autorskie i prawa do baz danych niniejszego Serwisu R – zastrzeżone.

Data ostatniej aktualizacji strony: 2003.01.11